عارضه سندروم روده تحریم پذیر یا IBS (روده عصبی) در کودکان + درمان

سندرم روده تحریک‌پذیر یا آی بی اس (IBS) اختلال عملکرد گوارشی ناشی از تغییرات در نحوه عملکرد دستگاه گوارش است اما این‌یک بیماری نیست.
سندرم روده تحریک‌پذیر مجموعه‌ای از علائم است که هم‌زمان رخ می‌دهند. این علائم می‌تواند از درد منظم و مکرر در معده تا اسهال یا یبوست متفاوت باشد. علائم و همچنین علل و گزینه‌های درمان سندرم روده تحریک‌پذیر ممکن است از فردبه‌فرد دیگر متفاوت باشد.
اگرچه هر فردی در هر سنی ممکن است به آی بی اس مبتلا شود اما در میان نوجوانان و افراد در اواخر دهه 20 و 30 سالگی‌شان شایع‌تر است. موارد زیر خطر ابتلا به IBS را افزایش می‌دهد:

  • فرد زن است.
  • دارای سابقه سندرم روده تحریک‌پذیر در خانواده است.
  • دارای مشکلات روانی مانند حملات استرسی یا اختلالات ترس است.
  • به علت سوءاستفاده جنسی، از دست دادن یکی از بستگان یا دوستان، حادثه و غیره، آسیب روانی را تجربه کرده است.

سندرم روده تحریک‌پذیر (همچنین به‌عنوان  آی بی اس و کولون اسپاستیک نیز شناخته‌شده) یک بیماری ویرانگر است که بیش از 20٪ جمعیت جهان، کودکان و بزرگ‌سالان را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
اگر نشانه‌هایی از یبوست و اسهال، سرگیجه و دل‌درد در کودک خود می‌بینید، بهتر است هرچه زودت به پزشک متخصص اطفال مراجعه نموده تا در صورت تشخیص سندروم روده تحریک‌پذیر در کودکتان، هر چه زودتر از ملاحظات مرتبط با این بیماری اطلاع پیدا کنید و از تشدید آن جلوگیری بنمایید. برای رزرو وقت مشاوره با متخصص اطفال می‌توانید با شماره تلفن  03136826450   تماس حاصل فرمایید.

 

علل سندرم روده تحریک‌پذیر در کودکان


علت دقیق IBS ناشناخته است. یک نظریه این است که فرد مبتلابه علل سندرم روده تحریک‌پذیر ممکن است کولونی داشته باشد که حساسیت و تحریک‌پذیری بیشتری نسبت به حالت طبیعی دارد. این باعث می‌شود روده به‌شدت به محرکی که دیگران را تحت تأثیر قرار نمی‌دهد پاسخ دهد. اعصابی که دستگاه گوارش را کنترل می‌کنند نیز ممکن است حساسیت بیشتری نسبت به هضم داشته باشند. کودکان مبتلابه سندرم روده تحریک‌پذیر ممکن است بیشتر از گاز و حرکت و دفع روده آگاه باشند. آن‌ها از این موارد آزاردهنده بیشتر آگاه و ناراحت هستند. کودکان ممکن است علائم سندرم روده تحریک‌پذیر را به علل مختلف دارا باشند، ازجمله:

  • مشکلات در مورد چگونگی انتقال غذا از طریق دستگاه گوارش
  • حساسیت بالای داخل روده به کشش و حرکت
  • استرس
  • رشد بیش‌ازحد باکتری در روده

تمام عوامل فوق می‌توانند نشانه‌ها را ایجاد کنند. مهم است توجه کنید که درد شكم که کودک واقعی است و خیالی نیست.

علائم سندرم روده تحریک‌پذیر در کودکان چیست؟


آی بی اس در کودکان دو نوع علامت ایجاد می‌کند: ناراحتی یا درد، بسته به سن کودک. علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • درد عودکننده شکم درد بیش از 3 ماه طول می‌کشد.
  • الگوی روده تغییریافته با اسهال و یبوست که همه نشان‌دهنده مشکلات حرکتی روده است.
  • تهوع
  • سرگیجه
  • از دست دادن اشتها

در کودکان علائم متغیر و وابسته به سن هستند.مثلاً:

  • كوليك نوزادان (كمتر از 4 ماهگي)
  • ریفلاکس گوارشی یا سوزش سر دل (در کودکان زیر 2 سال که در نوجوانی و بزرگ‌سالی دوباره ظاهر می‌شوند)
  • اسهال نامنظم مزمن (کمتر از 4 سال)
  • یبوست (هر سن)
  • سندرم روده تحریک‌پذیر (نوجوانان و بزرگ‌سالان)

علائم آی بی اس برای فقط منحصربه‌فرد این اختلال نیستند. الگوی روده تغییریافته و درد شکمی می‌تواند علائم سایر مشکلات و اختلالات نیز باشد. همیشه برای تشخیص به پزشک متخصص اطفال کودک خود مراجعه کنید.

تشخیص سندرم روده تحریک‌پذیر چگونه است؟


پزشک کودک شما یک سابقه پزشکی کامل و معاینه فیزیکی را انجام خواهد داد و تست‌های آزمایشگاهی برای بررسی عفونت و التهاب انجام می‌شود. تست‌ها و فرایندهایی که پزشک کودک شما برای تشخیص این اختلال انجام می‌دهد شامل موارد زیر است:

  • آزمایش خون
    این آزمایش‌ها برای ارزیابی اینکه آیا کودک شما کم‌خونی، عفونت یا بیماری ناشی از التهاب یا تحریک دارد، انجام می‌شود.
  • تجزیه و بررسی ادرار و کشت میکروب در آزمایشگاه
    این اقدامات برای کمک به ارزیابی عفونت‌های دستگاه ادراری انجام می‌شود.
  • گرفتن نمونه مدفوع

این نمونه به‌منظور بررسی وجود باکتری‌ها و انگل‌هایی که ممکن است باعث اسهال شود، به کشت منتقل می‌شود.

  • نمونه مدفوع خونی مخفی
    خون مخفی دیده نمی‌شود و تنها با محلول خاص که در هنگام تماس با خون آبی روشن می‌شود، قابل‌تشخیص است. مدفوع خونی مخفی منبع التهابی در دستگاه گوارش است.
  • تست تحمل لاکتوز
    این آزمایش برای تعیین اینکه آیا کودک شما به لاکتوز، شکر موجود در شیر و محصولات شیری حساسیت دارد، انجام می‌شود.
  • اشعه ایکس شکمی
    یک بررسی ساده که به پزشک اجازه می‌دهد چگونگی عملکرد ارگان‌های داخلی را بررسی کند.
  • اولتراسوند شکمی
    روش تصویربرداری تشخیصی که تصاویر را از امواج صوتی با فرکانس بالا در اندام های داخلی ایجاد می‌کند.
  • آندوسکوپی
    تستی که از یک لوله کوچک و انعطاف‌پذیر با نور و عدسی دوربین در انتهای اندوسکوپ استفاده می‌کند تا داخل بخش دستگاه گوارش مورد بررسی قرار گیرد. نمونه‌های بافت از داخل دستگاه گوارش نیز ممکن است برای بررسی و آزمایش گرفته شوند.

  • کولونوسکوپی
    آزمایشی که از یک لوله طولانی و انعطاف‌پذیر با یک عدسی نور و دوربین در انتها (کولونوسکوپ) برای بررسی داخل روده بزرگ استفاده می‌کند.

 

 

درمان آی بی اس در کودکان چیست؟

درمان ویژه سندرم روده تحریک‌پذیر توسط پزشک بر اساس موارد زیر ارائه می‌شود:

  • سن، وضعیت پزشکی و سابقه پزشکی کودک شما
  • میزان مشکل
  • تحمل فرزندتان برای داروها، روش‌ها یا درمان‌های خاص
  • انتظارات در مورد وضعیت
  • نظر و اولویت‌های شما

هدف اصلی درمان سندرم روده تحریک‌پذیر، بازگرداندن عملکرد عادی روزانه است. کنترل با مثبت بودن تشخیص  سندرم روده تحریک‌پذیر آغاز می‌شود. این کار باعث اطمینان کودک می‌شود که هیچ شرایط تهدیدکننده‌ای برای زندگی او وجود ندارد. درمان ممکن است شامل تغذیه، دارو، پروبیوتیک و کنترل استرس باشد.
سعی کنید هنگام درد، کودک را با چیزی سرگرم‌کننده یا لذت‌بخش سرگرم کنید. در كودكی كه مشکل عدم تحمل لاكتوز دارد توصیه می‌شود كه لاكتوز را محدود یا آنزیمی را كه هضم شكر (لاكتاز / لاكتید) را تكثير می‌کند، محدود كنید. لاکتوز شکر می‌تواند عاملی برای نشانه‌های IBS باشد.
مسئله بحث‌برانگیز استفاده از فیبر بالا در کودکان است زیرا می‌تواند گاز و نفخ را افزایش دهد. این توصیه برای بزرگ‌سالان است و ممکن است به کودکان مبتلابه یبوست کمک کند.
بسته به‌شدت علامت، دارو ممکن است موردنیاز باشد. در موارد نادر، ممکن است متخصصان کنترل درد را پیشنهاد دهند. بیوفیدبک و همچنین طب سوزنی بخشی از استراتژی درمان است.

سؤالات متداول


چه کسی ممکن است مبتلابه سندرم روده تحریک‌پذیر شود؟

 

  • آی بی اس در کودکان و بزرگ‌سالان اتفاق می‌افتد. تقریباً 14٪ دانش آموزان دبیرستانی و 6٪ دانش آموزان راهنمایی از علائم مشابه IBS شکایت دارند.
  • دختران و پسران به‌طور مساوی تحت تأثیر اختلال قرار می‌گیرند.
  • هیچ ژن مرتبط با ایجاد IBS شناخته داده نشده است اما به نظر می‌رسد که این اختلال بیشتر در خانواده‌هایی اتفاق می‌افتد که در آن کودکان یا والدین مبتلابه این اختلال وجود دارد.

چرا سندرم روده تحریک‌پذیر باعث نگرانی است؟

کودک مبتلابه سندرم روده تحریک‌پذیر اغلب احساس خوبی نمی‌کند. کودک مبتلابه اسهال ممکن است هشدار کمی برای نیاز به توالت رفتن داشته باشد. بنابراین کودک ممکن است خجالت‌زده شود و از رفتن به مدرسه یا برقراری ارتباط با همکلاسی‌ها اجتناب کند. این می‌تواند موجب افسردگی و اضطراب شود.
اکثر کودکان مبتلابه IBS رشد طبیعی دارند بااین‌حال، بعضی از کودکان ممکن است کمتر بخورند تا از درد مرتبط با هضم جلوگیری شود. این اجتناب از غذا خوردن می‌تواند منجر به کاهش وزن شود.