درمان اوتیسم خفیف در کودکان با علائم اختلال در مهارت های اجتماعی

درمان اوتیسم خفیف در کودکان با علائم اختلال در مهارت های اجتماعی

زمانی که شخصی مبتلا به سندرم آسپرگر را مشاهده می‌کنید، دو چیز بلافاصله توجه شما را به خود جلب می‌کند. آن فرد به اندازه‌ی دیگر افراد معمولی باهوش است اما در مهارت‌ها و روابط اجتماعی مشکلاتی دارد. همچنین، این فرد تمرکز وسواس گونه‌ای بر یک موضوع دارد یا یک رفتار را بارها و بارها تکرار می‌کند. پزشکان معتقدند که آسپرگر یک بیماری مجزا است. اما امروزه دیگر سندرم آسپرگر یک اختلال مجزا به حساب نمی‌آید. امروزه سندرم آسپرگر بخشی از یک دسته‌بندی بزرگ‌تر به نام اختلال طیف اوتیسم (ASD)  است. این گروه از مشکلات ذهنی، علائم مشترکی دارند. با این وجود، هنوز نیز برخی از افراد از اصطلاح آسپرگر استفاده می‌کنند. پزشکان این بیماری را نوع "دارای عملکرد بالا" از اختلال طیف اوتیسم می‌دانند. این بدان معنی است که شدت علائم این بیماری کمتر از دیگر انواع اختلال طیف اوتیسم است.

بسیاری از والدین نگران ابتلای کودک خود به اوتیسم هستند؛ در حقیقت والدین اولین افرادی هستند که متوجه وجود مشکلاتی در کودک خود می‌شوند که در نهایت به تشخیص اوتیسم منجر می‌گردد. با این حال، ممکن است برخی از والدین، یا پزشکان وجود اوتیسم را انکار کرده و تا جایی که می‌توانند علائم را نادیده گیرند. کودکان مشکوک به اوتیسم باید توسط یک متخصص ارزیابی شوند.

بنابراین برای تشخیص به موقع اوتیسم  و جلوگیری از بروز مشکلات جدی تر در زندگی و آینده کودکتان می توانید برای رزرو وقت ملاقات با پزشک متخصص اطفال  در کلینیک تخصصی کودکان من و کودکم با شماره تلفن  03136826450   تماس حاصل فرمایید.

پنج نوع اصلی اوتیسم در کودکان


طیف اوتیسم سطوح بسیاری دارد، اما پنج نوعی که در این جا ذکر می‌شوند، شایع‌ترین انواع اوتیسم هستند که فرد ممکن است به آنها مبتلا شود. به یاد داشته باشید که ممکن است برخی از علائم شبیه به علائم دیگر بیماری‌ها باشد، بنابراین اگر کودک برخی از علائم زیر را دارد و والدین نگران ابتلای او به اوتیسم هستند، بهتر است یک پزشک متخصص کودک را معاینه کند.

سندرم اسپرگر یا اوتیسم خفیف

در اکثر موارد، سندرم اسپرگر در کودکان خیلی دیر، یعنی بین سن پنج و نه سالگی یا حتی دیرتر تشخیص داده می‌شود. معمولا بهره هوشی و رشد زبانی در این افراد، معمولی است اما در قسمت مهارت‌های اجتماعی مشکل شدیدی دارند.

  • علائم: علائم سندرم آسپرگر شامل تعاملات اجتماعی و الگوهای گفتاری ضعیف، وسواس، کمبود حالات و علامات چهره، عدم توانایی تشخیص زبان بدنِ دیگران، انجام کارهای روزمره به صورت وسواسی، حساسیت شدید به برخی از محرک‌ها، و علایق محدود است. دیگر علائم شامل تاخیر در رشد مهارت‌های حرکتی می‌باشد.

اختلال رشد فراگیر، نامشخص به شیوه دیگر (PDD-NOS)

اختلال رشد فراگیربه اختلالی گفته می‌شود که شامل تاخیر در رشد و ایجاد برخی مهارت‌ها، از جمله رشد اجتماعی، ارتباطی و توانایی استفاده از تخیلات می‌باشد. ممکن است زمانی که کودک نوپا به خوبی راه نمی‌رود، صحبت نمی‌کند، یا رشد او به خوبی صورت نمی‌گیرد، والدین متوجه وجود این مشکل شوند.

  • علائم: کودکان مبتلا به این نوع اوتیسم دچار تاخیر در مراحل رشد، مخصوصا در مرحله رشد اجتماعی و ارتباطی می‌شوند. ممکن است این کودکان از دنیای اطراف خود شگفت زده شده و درک جهان و عملکرد آن برای آنها مشکل باشد.

اختلال اوتیسم

کودکان مبتلا به اختلال اوتیسم در برقراری ارتباط با دیگران با مشکلات قابل توجهی رو به رو می‌شوند. در این کودکان از اوایل سنین جوانی علائم ظاهر شده و با رشد کودک، علائم جدیدی نمایان می‌شوند. در برخی از کودکان بهره هوشی کمتر از سطح متوسط است اما بسیاری از آنها از نظر هوشی در سطح متوسط یا بالاتر قرار داشته و "مبتلا به اوتیسم با اختلال عملکرد بالا" شناخته می‌شوند. ممکن است اوتیسم با مشکلات و بیماری‌های دیگری همچون سندرم فراژیل ایکس یا غش همراه باشد.

علائم: علائم اختلال اوتیسم شامل ناتوانی در برقراری ارتباط، از جمله عدم برقراری تماس چشمی با دیگران، عدم پاسخگویی به اسامی آنها، عدم تغییر تن صدا در هنگام صحبت، و تکرار رفتارهای خاص می‌باشد. همچنین ممکن است این افراد روی چیزهای خاصی تمرکز کنند مثلا به جای تمام اسباب بازی، فقط روی بخشی از یک اسباب بازی متمرکز شوند. آنها به جای نگاه مستقیم به یک شخص یا یک شی، از نگاه محیطی استفاده می‌کنند و ممکن است مشکل حسی نیز داشته باشند، مثلا با برخی صداها یا طرح‌های مشخص مشکل داشته باشند.

سندرم رت

معمولا فقط دختران به سندرم رت مبتلا می‌شوند و این سندرم از حدود شش ماهگی شروع شده و در طول زندگی کودک پیشرفت می‌کند. شدت این بیماری بین کودکان متفاوت است اما معمولا یک الگوی انحطاط ذهنی و جسمی مشخصی را دنبال می‌کند.

  • علائم: علائم سندرم رت معمولا با رفتارهایی شبیه اوتیسم شروع می‌شوند اما پس از مدتی بیماری پیشرفت کرده و باعث مشکلات خواب، تنگی نفس، راه رفتن غیر معمول و عجیب، دندان قروچه، کاهش رشد، تشنج، و کاهش توانایی‌های شناختی می‌شود. شروع بیماری معمولا قبل از هجده ماهگی است و با تاخیر در انجام مهارت‌های حرکتی یا عدم رشد مهارت‌هایی که کودکان در هجده ماهگی یاد می‌گیرند خود را نشان می‌دهد. کودک در سن یک یا چهار سالگی به تدریج برخی از توانایی‌ها مانند صحبت کردن و توانای استفاده از دست و انجام کارهای دستی را از دست می‌دهد. بین سن چهار تا ده سالگی کودک دچار انحطاط فیزیکی شده و از نظر جسمی تحلیل می‌رود. در مرحله آخر، تحلیل جسمی بسیار شدید می‌شود.

اختلال از هم پاشیدگی کودکی

این اختلال پیچیده جنبه‌های بسیار مختلفی از رشد کودک را تحت تاثیر قرار می‌دهد. تحقیقات انجام شده نشان می‌دهند که عصب شناسی مغز نقش مهمی در این بیماری دارد.  همچنین این اختلال به تشنج یا مشکلات مغزی نیز مربوط می‌باشد اما نادر بودن این مشکل باعث شده تحقیقات زیادی در مورد این بیماری انجام نشود.

علائم اوتیسمِ خفیف چیست؟


علائم اوتیسمِ خفیف چیست؟

علائم اوتیسم خفیف از مراحل اولیه زندگی خود را نشان می‌دهند. اگر فردی دارای یک کودک مبتلا به اوتیسم است، حتما متوجه شده است که نمی‌توان با کودک تماس چشمی برقرار کرد. همچنین والدین متوجه خواهند شد که کودک در موقعیت‌های اجتماعی رفتارهای بسیار عجیبی داشته و نمی‌داند چه کند یا چگونه به صحبت‌های دیگران پاسخ دهد. ممکن است این کودک نشانه‌های اجتماعی، مانند زبان بدن یا حالت‌های مختلف چهره که برای دیگران واضح است را از دست بدهد. مثلا ممکن است تشخیص ندهد که وقتی فردی دست‌هایش را تکان می‌دهد و اخم می‌کند، عصبانی است.

یکی دیگر از علائم اوتیسم خفیف این است که ابراز احساسات در کودک بسیار کم می‌شود. ممکن است کودک هنگامی که شاد است یا زمانی که یک جوک می‌شنود اصلا لبخند نزند. یا ممکن است به صورت بی احساس و یکنواخت، مانند ربات صحبت کند. اگر کودکتان به این بیماری مبتلا باشد، ممکن است اکثر مواقع در مورد آن صحبت کرده و در مورد دیگر موضوعات روز، همچون فوتبال یا موسیقی راک اصلا صحبتی نکند. و ممکن است نظر خود و صحبت‌های مربوط به خود، مخصوصا در مورد موضوعاتی که دوست دارد، را مکررا تکرار کند. همچنین ممکن است کودک حرکات یکسانی را بارها و بارها تکرار کند. به علاوه، ممکن است کودک تمایلی به تغییر نداشته باشد. مثلا ممکن است یک غذا را هر روز برای صبحانه بخورد یا زمانی که در مدرسه است، به سختی از کلاسی به کلاس دیگر برود.

نحوه‌ی تشخیص اوتیسم


اگر والدین متوجه وجود علائم بیماری در کودک شدند، باید او را نزد یک پزشک اطفال ببرند. پزشک اطفال آنها را به یک متخصص ببماری‌های ذهنی که تجربه کافی در زمینه اوتیسم دارد ارجاع می‌دهد. ممکن است پزشک اطفال کودک را به یکی از متخصصین زیر ارجاع دهد:

  • روان‌شناس

روان‌شناس مشکلات احساسی و رفتاری را تشخیص داده و درمان می‌کند.

  • متخصص اعصاب کودکان

متخصص اعصاب کودکان مشکلات مغزی را درمان می‌کند.

  • متخصص رشد کودکان

متخصص رشد کودکان در مشکلات گفتاری و زبانی و دیگر مشکلات مربوط به رشد کودک تخصص دارد.

  • روان‌پزشک

روان‌پزشک در مشکلات ذهنی تخصص داشته و داروی مناسب برای درمان مشکلات ذهنی تجویز می‌کند.

بیماری اوتیسم معمولا توسط یک تیم پزشکی درمان می‌شود. بدان معنی که برای درمان باید کودک را به چند پزشک نشان داد.
پزشک سوالاتی در مورد رفتار کودک از والدین می‌پرسد. برخی از این سوالات عبارتند از:

  • کودک چه علائمی دارد و چه زمانی والدین متوجه اولین نشانه‌ی موجود شدند؟
  • کودک چه زمانی توانست برای اولین بار حرف بزند، و چگونه با دیگران ارتباط برقرار می‌کند؟
  • آیا توجه کودک بر موضوع یا فعالیتی متمرکز است؟
  • آیا کودک دوستانی دارد، و تعاملات او با دیگران چگونه است؟

سپس پزشک، کودک را در موقعیت‌های مختلف مشاهده می‌کند تا از نزدیک نحوه‌ی برقراری ارتباط و رفتار او را ببیند.

درمان کودکان مبتلا به اوتیسم خفیف


کودکان با یکدیگر متفاوت هستند، بنابراین نمی‌توان از یک روش برای تمام کودکان استفاده کرد. پزشک باید روش‌های درمانی مختلفی را آزمایش کند تا روشی که برای کودک مفید و موثر است را پیدا کند. روش‌‌های درمانی موجود عبارتند از:

آموزش مهارت‌های اجتماعی

درمان‌گر در جلسات گروهی یا تک نفره به کودک آموزش می‌دهد که چگونه با دیگران ارتباط برقرار کرده و به بهترین نحو خود و احساس خود را بیان کند. معمولا مهارت‌های اجتماعی با مدل‌سازی از رفتارهای معمولی بهتر یاد گرفته می‌شوند.

گفتاردرمانی

گفتار درمانی به بهبود و افزایش مهارت‌های ارتباطی کودک کمک می‌کند. برای مثال، کودک یاد می‌گیرد که چگونه در هنگام صحبت تن صدای خود را بالا و پایین برده و به طور یکنواخت صحبت نکند. همچنین گفتار درمانی نحوه‌ی ادامه مکالمه دوطرفه و درک نشانه‌های اجتماعی دیگران، همچون حرکات دست و تماس چشمی را به کودک آموزش می‌دهد.

درمان رفتاری شناختی (CBT)

درمان رفتاری شناختی به تغییر طرز فکر کودک کمک می‌کند، بنابراین کودک بهتر می‌تواند احساس و رفتارهای تکراری خود را کنترل کند. کودک قادر خواهد بود کنترل اموری همچون خشم و غضب، و وسواس را در دست بگیرد.

آموزش والدین

بسیاری از تکنیک‌ها و روش‌هایی که به کودک آموزش داده می‌شود را والدین نیز یاد می‌گیرند تا بتوانند مهارت‌های اجتماعی را در خانه با کودک تمرین کنند. برخی از خانواده‌ها به مشاور نیز مراجعه می‌کنند تا مشاور در رویارویی با مشکلات آنها را راهنمایی کند.

بررسی رفتارهای کاربردی

بررسی رفتارهای کاربردی روشی است که مهارت‌های مثبت اجتماعی و ارتباطی را در کودک ایجاد کرده و رفتارهایی ناپسند را منع می‌کند. درمانگر برای کسب نتیجه مطلوب از تشویق و تمجید یا دیگر ابزارهای " تقویتی مثبت" استفاده می‌کند.

دارو

هیچ داروی مورد تایید FDA برای درمان اختلال اوتیسم یا آسپرگر وجود ندارد. اما برخی از داروها می‌توانند علائمی همچون افسردگی، و اضطراب را کاهش دهند. ممکن است پزشک برخی از داروهای زیر را برای بیمار تجویز کند:

  • مهارکننده های انتخابی باز جذب سروتونین
  • داروهای ضد روان‌پریشی
  • داروهای محرک

با درمان مناسب، کودک یاد می‌گیرد که مشکلات اجتماعی و ارتباطی موجود را کنترل کند. او خواهد توانست در مدرسه عملکرد خوبی داشته و در زندگی آینده خود موفق شود.

"کپی فقط با ذکر منبع و لینک بلامانع است."